درباره ما
مرکز پژوهشی دین یاری و یارسان، مرکزی علمی و غیرانتفاعی وابسته به نهاد رسمی یارسان – اهل حق در نروژ، برای پژوهش، مستندسازی و معرفی میراث دینی، فکری، تاریخی، اجتماعی و فرهنگی یارسان است.
این مرکز با رویکردی علمی، مستند و میان‌رشته‌ای می‌کوشد زمینه‌ای برای شناخت دقیق‌تر دین یاری، تاریخ و اندیشه یارسان و پاسداشت و معرفی میراث مکتوب، شفاهی و فرهنگی آن فراهم آورد؛ میراثی که در طول سده‌ها در قالب دفتر و کلام، آیین و سنت، زبان و ادبیات، موسیقی و تەموورە، روایت‌های تاریخی و حافظه جمعی جامعه یارسان استمرار یافته است.
مبنای پژوهشی مرکز
یکی از مهم‌ترین مبانی پژوهشی مرکز، دفترها و کلام‌های یاریِ محفوظ در «تکیه حیدری» در دالاهو و تویشامی است. این گنجینه، مجموعه‌ای از دفترها و کلام‌های یارسان از دوره پردیور تا دوره حیدری را در خود حفظ کرده و از منابع بنیادین مرکز برای شناخت و بررسی دین یاری، اندیشه و جهان‌بینی آن و سیر تاریخی سنت دفتری و کلامی یارسان به‌شمار می‌رود.
پژوهش‌ها، استدلال‌ها و تحلیل‌های مرکز در زمینه آموزه‌ها، مفاهیم و سنت دینی یاری، با مراجعه و اتکا به مجموعه دفترها و کلام‌های موجود در این گنجینه و با بررسی تطبیقی آنها در بستر تاریخی، زبانی و فرهنگی‌شان صورت می‌گیرد. این رویکرد بر این اصل استوار است که شناخت دین یاری، پیش از هر چیز، باید از منابع اصیل و درونی این سنت آغاز شود و روایت آن بر پایه میراثی شکل گیرد که در درون جامعه یارسان حفظ و منتقل شده است.
در کنار این منابع بنیادین، مرکز در پژوهش‌های تاریخی، اجتماعی، فرهنگی و میان‌رشته‌ای خود از اسناد تاریخی، نسخه‌ها و دست‌نوشته‌ها، منابع مکتوب و شفاهی، داده‌های میدانی و پژوهش‌های معتبر دانشگاهی نیز بهره می‌گیرد تا تصویری مستند، سنجیده و چندجانبه از یاری و یارسان ارائه کند.
رسالت و اهداف
رسالت مرکز، تنها گردآوری و نگهداری منابع نیست؛ بلکه شناخت، مستندسازی، تحلیل و انتقال علمی میراث یاری و یارسان به نسل‌های امروز و آینده است.
مرکز می‌کوشد با گردآوری، طبقه‌بندی و دیجیتال‌سازی اسناد و منابع، مطالعه دفترها و کلام‌های یاری، ثبت میراث شفاهی، بررسی تاریخ و تحولات اجتماعی یارسان و پژوهش درباره زبان، ادبیات، آیین‌ها، موسیقی و دیگر جلوه‌های فرهنگی آن، بستری پایدار برای پژوهشگران و علاقه‌مندان این حوزه فراهم سازد.
همچنین معرفی علمی یاری و یارسان در فضای دانشگاهی و فرهنگی، ایجاد زمینه برای گفت‌وگو و پژوهش میان‌رشته‌ای و ارتباط با پژوهشگران و مراکز علمی در سطح ملی و بین‌المللی، از دیگر اهداف مرکز است.
رویکرد علمی و استقلال پژوهش
مرکز پژوهشی دین یاری و یارسان بر دقت در منبع، امانت در نقل، مستندسازی، تفکیک میان روایت و تحلیل، و پرهیز از تحریف و داوری‌های ازپیش‌تعیین‌شده تأکید دارد.
وابستگی سازمانی مرکز به نهاد رسمی یارسان – اهل حق در نروژ، چارچوب نهادی فعالیت آن را مشخص می‌کند؛ در عین حال، اعتبار علمی پژوهش‌های مرکز بر روش پژوهش، شفافیت منابع، امکان بررسی و نقد و رعایت اصول پذیرفته‌شده پژوهش علمی استوار است.
هدف ما ارائه تصویری روشن، مستند و قابل پژوهش از دین یاری و جامعه یارسان است؛ تصویری که از یک‌سو به منابع درونی و میراث تاریخی یارسان وفادار باشد و از سوی دیگر بتواند در فضای علمی و در گفت‌وگو با پژوهش‌های معاصر مورد بررسی، نقد و توسعه قرار گیرد.
میراث، پژوهش و آینده
میراث یاری تنها متعلق به گذشته نیست؛ این میراث بخشی زنده از حافظه تاریخی، هویت فرهنگی و حیات اجتماعی جامعه یارسان است. حفظ این میراث هنگامی ماندگار خواهد بود که در کنار پاسداشت آن، زمینه شناخت علمی، مستندسازی دقیق و انتقال مسئولانه آن به نسل‌های آینده نیز فراهم شود.
مرکز پژوهشی دین یاری و یارسان با همین نگاه فعالیت می‌کند: پیوند میان منابع و میراث گذشته، پژوهش علمی امروز و انتقال دانش به آینده؛ تا دفترها، کلام‌ها، اسناد، روایت‌ها و دیگر جلوه‌های میراث یارسان نه‌تنها حفظ شوند، بلکه به‌درستی شناخته، پژوهش و معرفی گردند.